Nieznana poznawcza funkcja móżdżku - reagowanie na nagrodę

21 marca 2017, 13:42

Komórki móżdżku reagują na nagrodę i uczą się ją przewidywać.



W Bratysławie znaleziono pierwszy na Słowacji rzymski akwedukt

25 marca 2025, 12:49

Archeolodzy z Uniwersytetu w Trnawie odkryli pierwszy na Słowacji rzymski akwedukt. Na niespodziewane znalezisko trafiono podczas prac przy restauracji pałacu w Rusovcach. To XIX-wieczny pałac neogotycki, uznany za zabytek narodowy, położony w dzielnicy Bratysławy. W czasach rzymskich w Rusovcach istniał obóz wojskowy Gerulata, stanowiący część naddunajskiego limesu. Powstał on prawdopodobnie w czasach Flawiuszy (II poł. I wieku).


Gates ciągle wpływowy, Assange na liście

5 listopada 2010, 10:54

W najnowszym zestawieniu najpoteżniejszych ludzi świata, przygotowanym przez magazyn Forbes, znajdziemy przede wszystkim polityków, ale również osoby znane z rynku IT. Najbardziej wpływową z nich okazał się... Bill Gates. Co ciekawe, nie został on tam wymieniony jako założyciel Microsoftu.


Endemit o bardzo małym zasięgu - nowy pająk z jaskiń Meksyku

13 kwietnia 2017, 05:25

Nowo opisany pająk Califorctenus cacachilensis zamieszkuje głównie jaskinie i stare kopalnie Kalifornii Dolnej Południowej, a konkretnie pasma Sierra de las Cacachilas. Jego wygląd robi wrażenie: odwłok i odnóża są owłosione, doskonale widać też czerwonawe wypustki u podstawy szczękoczułków (przypominają one kły).


Uczeni odtworzyli błękit egipski, najstarszy syntetyczny pigment w historii ludzkości

3 czerwca 2025, 11:11

Amerykańscy naukowcy odtworzyli recepturę, a raczej receptury, błękitu egipskiego. Ten najstarszy syntetyczny pigment był niezwykle ceniony w świecie starożytnym. Był używany jako zamiennik kosztownych materiałów jak turkus czy lapis lazuli i używany przez tysiące lat wykorzystywano go do malowania drewna, kamienia czy kartonażu. Do epoki oświecenia wiedza o jego wytwarzaniu zaginęła.


Zapada się pod ziemię. Z gorąca, nie ze wstydu

25 listopada 2010, 11:27

Latem temperatura powietrza na Pustyni Chihuahua wzrasta do 36°C, a powierzchni gruntu nawet do 70°C. Rośliny, które tu występują, muszą więc na różne sposoby radzić sobie z ekstremalnymi warunkami. Zespół doktor Gretchen North odkrył, że kaktus Ariocarpus fissuratus chowa się przed skwarem pod ziemię.


Ludzkie przeciwciała radzą sobie z Ebolą

19 maja 2017, 07:49

Po przeanalizowaniu krwi osoby, która przeżyła ostatnią epidemię Eboli naukowcy zidentyfikowali pierwsze ludzkie przeciwciała, które są w stanie zneutralizować wszystkie trzy główne ebolawirusy. Odkrycie może doprowadzić do opracowania pierwszej efektywnej szczepionki o szeroki zastosowaniu przeciwko Eboli.


Gwiazda przetrwała bliskie spotkanie z supermasywną czarną dziurą?

24 lipca 2025, 07:42

Międzynarodowy zespół naukowców z Izraela, USA, Wielkiej Brytanii, Danii i Finlandii, znalazł dowody świadczące o tym, że gwiazda przetrwała spotkanie z supermasywną czarną dziurą. Do takich wniosków uczeni doszli, gdy niedawno zauważyli rozbłysk, który bardzo przypominał rozbłysk AT 2022dbl sprzed 700 dni. Ten wcześniejszy zaobserwowano dokładnie w tym samym miejscu, co późniejszy, a charakterystyki obu były niezwykle podobne. Badacze wysnuli więc wniosek, że oba rozbłyski spowodowało przejście tej samej gwiazdy w pobliżu czarnej dziury. A to oznacza, że gwiazda przetrwała pierwsze spotkanie.


Wyjątkowy producent wodoru

15 grudnia 2010, 17:55

Niepozorna morska bakteria może stać się w przyszłości źródłem paliwa. Cyanothece 51142, jednokomórkowy organizm z gromady cyjanobakterii, potrafi produkować duże ilości wodoru. Dotychczas wszystkie znane organizmy produkujące wodór wytwarzały go wyłącznie w środowisku beztlenowym, co czyniłoby ich przemysłowe wykorzystanie bardzo drogim.


Proteza sprzed 3000 lat

21 czerwca 2017, 12:53

W Sheikh 'Abd el-Qurna w pobliżu Luksoru znaleziono jedną z najstarszych znanych nam protez. Liczący niemal 3000 lat drewniany paluch został zbadany za pomocą mikroskopu, aparatu rentgenowskiego oraz tomografu komputerowego


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk